{"id":432,"date":"2022-02-17T07:53:11","date_gmt":"2022-02-17T06:53:11","guid":{"rendered":"http:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/?p=432"},"modified":"2022-02-17T08:38:45","modified_gmt":"2022-02-17T07:38:45","slug":"krzyzacy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2022\/02\/17\/krzyzacy\/","title":{"rendered":"<i>Krzy\u017cacy<\/i>. Analiza sceny bitwy pod Grunwaldem"},"content":{"rendered":"<div class=\"entry-video\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"KRZY\u017bACY. Analiza sceny bitwy pod Grunwaldem\" width=\"1100\" height=\"619\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/hY3K97mnutg?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"left\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><i>Krzy\u017cacy<\/i>. Analiza sceny bitwy pod Grunwaldem<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Materia\u0142 filmowy przedstawia analiz\u0119 sceny bitwy pod Grunwaldem ze zrealizowanego w 1960 roku, w 550 rocznic\u0119 bitwy, filmu <i>Krzy\u017cacy<\/i> w re\u017cyserii Aleksandra Forda ze zdj\u0119ciami Mieczys\u0142awa Jahody, na podstawie powie\u015bci Henryka Sienkiewicza wydanej w 1900 roku. Scena bitwy liczy 152 uj\u0119cia. Ka\u017cde z nich kr\u0119cono kilkana\u015bcie razy by m\u00f3c wybra\u0107 uj\u0119cie najlepsze. Bud\u017cet <i>Krzy\u017cak\u00f3w<\/i> wynosi\u0142 33 miliony z\u0142otych, co odpowiada\u0142o realizacji od 8 do 11 typowych film\u00f3w fabularnych. Zastosowano negatyw Eastman \u2013 Color i format panoramiczny. <\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Rankiem 15 lipca 1410 roku oddzia\u0142y wywiadowcze wojsk kr\u00f3la W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y dotar\u0142y w okolice jeziora \u0141ubie\u0144. W czasie kiedy kr\u00f3l uczestniczy\u0142 we Mszy \u015awi\u0119tej wojska polskie i litewsko-ruskie stopniowo nadci\u0105ga\u0142y w pobli\u017ce pola walki. Wojska krzy\u017cackie sta\u0142y ju\u017c na polach mi\u0119dzy Grunwaldem a Sztymbarkiem. Ustawianie armii polsko-litewskiej, na terenie zalesionym, trwa\u0142o kilka godzin. By\u0142a ona gotowa do walki oko\u0142o godziny dwunastej. W tym czasie wojska krzy\u017cackie sta\u0142y na otwartym terenie w s\u0142o\u0144cu i ich zm\u0119czenie narasta\u0142o. Obie armie dzieli\u0142o pi\u0119\u0107 kilometr\u00f3w pofa\u0142dowanego terenu. Zosta\u0142o to odzwierciedlone w filmie. Dwukrotne wy\u0142onienie si\u0119 jazdy krzy\u017cackiej jest zabiegiem ukazuj\u0105cym jej si\u0142\u0119.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Film powsta\u0142 niezwykle szybko. Od momentu podj\u0119cia decyzji o realizacji, w lutym 1959 roku, do premiery w lipcu 1960 roku w Olsztynie, up\u0142yn\u0119\u0142o zaledwie kilkana\u015bcie miesi\u0119cy. Scenariusz by\u0142 pisany r\u00f3wnolegle z przygotowaniami do zdj\u0119\u0107. Scen\u0119 bitwy nakr\u0119cono na polach pod Stargardem Gda\u0144skim, w pobli\u017cu wsi Rywa\u0142d. Uk\u0142ad terenu by\u0142 zgodny z topografi\u0105 autentycznego pola bitwy. Uszyto dwa tysi\u0105ce kostium\u00f3w ze specjalnie wyprodukowanych tkanin. Wzorowano si\u0119 na rze\u017abach, miniaturach, \u015bredniowiecznym malarstwie i herbarzach. W scenie bitwy tw\u00f3rcy nie odwo\u0142ywali si\u0119 do obrazu Jana Matejki \u201eBitwa pod Grunwaldem\u201d. <\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">W filmie wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 1000 aktor\u00f3w i statyst\u00f3w. W scenie bitwy uczestniczy\u0142o oko\u0142o 500 koni, dosiadanych przez do\u015bwiadczonych kawalerzyst\u00f3w, wyszukanych przez og\u0142oszenia w prasie. By\u0142a to pierwsza tak du\u017ca scena batalistyczna zrealizowana w polskiej kinematografii. Koncepcja filmu zosta\u0142a przez Aleksandra Forda zawieszona pomi\u0119dzy widowiskowo\u015bci\u0105 dzie\u0142a filmowego a realistyczno-historycznym charakterem przedstawianych zdarze\u0144. W czasie przygotowa\u0144 zosta\u0142y okre\u015blone zasady kolorystyczne: stronie polskiej przypisano barwy pastelowe, ciep\u0142e, a Krzy\u017cakom ciemnoszare i zimne.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Kr\u00f3l W\u0142adys\u0142aw Jagie\u0142\u0142o w roku bitwy pod Grunwaldem mia\u0142 oko\u0142o sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu lat. W filmie zosta\u0142 znacznie odm\u0142odzony. Rol\u0119 kr\u00f3la zagra\u0142 Emil Karewicz. Profil aktora dzi\u0119ki charakteryzacji jest podobny do twarzy W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y z nagrobka w katedrze wawelskiej. W czasie bitwy kr\u00f3l dosiada\u0142 rumaka cisawego, czyli w kolorze czerwonawym ze z\u0142otym po\u0142yskiem, wybranego \u2013 jak pisa\u0142 kronikarz Jan D\u0142ugosz \u2013 spo\u015br\u00f3d tysi\u0119cy koni. R\u00f3wnie\u017c filmowy Jagie\u0142\u0142o dosiada konia o z\u0142otawym po\u0142ysku, jedynego o takiej ma\u015bci, jakiego znaleziono w Polsce. Ko\u0144 wyczuwa\u0142, \u017ce Emil Karewicz si\u0119 go boi. Dlatego kiedy aktor siedzi na koniu jest on przytrzymywany przez dw\u00f3ch giermk\u00f3w. Majestat w\u0142adcy podkre\u015blaj\u0105 zdj\u0119cia z tzw. \u017cabiej perspektywy, z nisko ustawionej kamery, ukazuj\u0105ce kr\u00f3la na tle nieba.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Wymiana mieczy by\u0142a zwyczajem obecnym w kulturze rycerskiej, jednak s\u0142owa wypowiedziane przez herold\u00f3w, o chowaniu si\u0119 polskich rycerzy w zaro\u015blach, by\u0142y zniewag\u0105. S\u0142owa herold\u00f3w zosta\u0142y zapami\u0119tane jako wyraz krzy\u017cackiej buty i grzech zapowiadaj\u0105cy przysz\u0142\u0105 kl\u0119sk\u0119 zakonu. <\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">W pocz\u0105tkowej fazie bitwy kr\u00f3l W\u0142adys\u0142aw Jagie\u0142\u0142o zatrzymuje polsk\u0105 ci\u0119\u017ck\u0105 jazd\u0119 wychodz\u0105c\u0105 z lasu i wyruszaj\u0105c\u0105 do walki. Nowa taktyka, zastosowana przez kr\u00f3la, polega\u0142a na zaatakowaniu na pocz\u0105tku lekk\u0105 konnic\u0105 litewsko-rusk\u0105 w celu wykrycia zbudowanych przez Krzy\u017cak\u00f3w zasadzek i unieszkodliwienia obs\u0142ugi bombard. <\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Jagie\u0142\u0142o nie bra\u0142 bezpo\u015bredniego udzia\u0142u w bitwie, ale wzorem dow\u00f3dc\u00f3w mongolskich znajdowa\u0142 si\u0119 przez ca\u0142y czas na wzniesieniu, na styku wojsk litewskich i koronnych. Stamt\u0105d wydawa\u0142 rozkazy i kierowa\u0142 odwodami. W filmie, wbrew realiom, Jagie\u0142\u0142o nie zak\u0142ada bojowego he\u0142mu. Dzi\u0119ki temu przez ca\u0142y czas jest widoczna twarz kr\u00f3la. Z tego samego powodu bez he\u0142mu walczy Zbyszko z Bogda\u0144ca.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">W filmowej bitwie Krzy\u017cacy przygotowali przed frontem swoich wojsk do\u0142y zamaskowane faszyn\u0105 i przysypane ziemi\u0105, w kt\u00f3re wpada\u0142y konie atakuj\u0105cej lekkiej jazdy. Za nimi znajdowali si\u0119 strzelcy z kuszami i \u0142ucznicy oraz by\u0142a ustawiona artyleria. Tu mia\u0142 za\u0142ama\u0107 si\u0119 polski atak. Nale\u017cy zaznaczy\u0107, \u017ce w prawdziwej bitwie tzw. wilczych do\u0142\u00f3w nie by\u0142o. Krzy\u017cacy nie zd\u0105\u017cyli ich przygotowa\u0107.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Wykonane dla potrzeb filmu rekwizyty cechuje daleko posuni\u0119ta umowno\u015b\u0107 i teatralno\u015b\u0107. Zbroje powsta\u0142y z blachy aluminiowej i plastiku, miecze z drewna. Tylko dwa miecze podarowane kr\u00f3lowi przez Krzy\u017cak\u00f3w kr\u00f3lowi by\u0142y metalowe. Drewniane kopie by\u0142y zbyt ci\u0119\u017ckie i zosta\u0142y zast\u0105pione kopiami wykonanymi z masy papierowej, pustymi w \u015brodku.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Nakr\u0119cenie poszczeg\u00f3lnych uj\u0119\u0107 tworz\u0105cych obraz bitwy zajmowa\u0142o bardzo du\u017co czasu, poniewa\u017c ekipa filmowa musia\u0142a czeka\u0107 a\u017c opadn\u0105 wzniesione przejazdem koni tumany py\u0142u.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">W 1410 roku armia <\/span>polsko-litewska sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z 51 chor\u0105gwi koronnych i 40 chor\u0105gwi litewskich. Si\u0142y zakonne by\u0142y zbli\u017cone do 51 chor\u0105gwi. Udzia\u0142 piechoty nie jest przez \u017ar\u00f3d\u0142a historyczne jednoznacznie potwierdzony.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Pokazane na pocz\u0105tku bitwy wycofanie polskiej ci\u0119\u017ckiej jazdy zaburzy\u0142o jej filmowy porz\u0105dek, mog\u0142o zosta\u0107 odebrane przez widz\u00f3w jako za\u0142amanie rytmu zdarze\u0144. Od\u015bpiewanie przez polskie wojska pie\u015bni <i>Bogurodzica<\/i> nast\u0105pi\u0142o ju\u017c po rozpocz\u0119ciu walki. <i>Bogurodzica<\/i> by\u0142a pie\u015bni\u0105 bojow\u0105 polskiego rycerstwa, symbolem jedno\u015bci religijno-patriotycznej. W Kr\u00f3lestwie Polskim i Wielkim Ksi\u0119stwie Litewskim pe\u0142ni\u0142a rol\u0119 hymnu pa\u0144stwowego.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Drug\u0105 faz\u0119 bitwy pod Grunwaldem stanowi\u0142o uderzenie ci\u0119\u017ckiej jazdy z obu stron. W filmie nie zosta\u0142o jednak pokazane ustawienie chor\u0105gwi w szyku kolumnowym z\u0142o\u017conym z kilkunastu lub kilkudziesi\u0119ciu szereg\u00f3w. Jak wiadomo, ka\u017cdego ci\u0119\u017cko zbrojnego rycerza otacza\u0142 kilkuosobowy poczet zwany kopi\u0105. Kopie tworzy\u0142y chor\u0105giew. <\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">W sposobie pokazania bitwy w filmie brakuje okre\u015blonej koncepcji, my\u015bli przewodniej. Krytycy pisali o \u201estarciu dw\u00f3ch elegancko ukostiumowanych armii\u201d i \u201edramacie bez dramatyzmu\u201d.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">W czasie walki z r\u0105k chor\u0105\u017cego Marcina z Wrocimowic wypad\u0142a <\/span>wielka chor\u0105giew <span style=\"color: #000000;\">Kr\u00f3lestwa Polskiego z bia\u0142ym or\u0142em w koronie na czerwonym tle. By\u0142o to niezwykle niebezpieczne zdarzenie, poniewa\u017c znikni\u0119cie chor\u0105gwi, kt\u00f3ra by\u0142a instrumentem sygnalizacyjnym, mog\u0142o zosta\u0107 odebrane przez wojska polskie jako znak do odwrotu lub poddania si\u0119. Krzy\u017cacy zaintonowali wtedy pie\u015b\u0144 zwyci\u0119stwa \u201eChrystus zmartwychwsta\u0142\u201d. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">By\u0142 to moment kiedy zgromadzone na prawym skrzydle chor\u0105gwie litewsko-ruskie zacz\u0119\u0142y ust\u0119powa\u0107 pod naporem jazdy krzy\u017cackiej. Niekt\u00f3rzy historycy uwa\u017caj\u0105, \u017ce m\u00f3g\u0142 to by\u0107 manewr przej\u0119ty ze sztuki wojennej Mongo\u0142\u00f3w, nieznany na zachodzie, maj\u0105cy odci\u0105gn\u0105\u0107 jazd\u0119 krzy\u017cack\u0105 z placu boju.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">Wielki Mistrz Zakonu Krzy\u017cackiego, w odr\u00f3\u017cnieniu od kr\u00f3la W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y, bra\u0142 bezpo\u015bredni udzia\u0142 w walce. W uj\u0119ciu pokazuj\u0105cym atak chor\u0105gwi krzy\u017cackich jest widoczny uformowany przez je\u017ad\u017ac\u00f3w szyk kolumnowo-klinowy, charakterystyczny dla taktyki walki jazdy w \u015bredniowieczu. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">U\u017cywane przez piechot\u0119 rekwizyty, w\u0142\u00f3cznie i topory, by\u0142y wykonane z blachy i pokryte gum\u0105. W czasie realizacji sceny bitwy na planie filmu nie by\u0142o kaskader\u00f3w. Do upadk\u00f3w z koni przez kilka miesi\u0119cy przygotowywali si\u0119 sportowcy trenuj\u0105cy pi\u0119ciob\u00f3j nowoczesny.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">Krytycy filmowi pisali w recenzjach, \u017ce na widok chor\u0105gwi kr\u00f3lestwa polskiego, odbitej z r\u0105k Krzy\u017cak\u00f3w przez Zbyszka z Bogda\u0144ca, zgromadzeni w kinie widzowie cz\u0119sto reagowali oklaskami.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">W decyduj\u0105cej fazie bitwy wojska polskie i litewsko-ruskie utworzy\u0142y kr\u0105g wok\u00f3\u0142 stanowi\u0105cych ostatni odw\u00f3d 16 wyborowych chor\u0105gwi zakonnych. Po zako\u0144czonej zwyci\u0119stwem walce, kt\u00f3rej ostatnim akordem jest w filmie scena \u015bmierci Wielkiego Mistrza Ulryka von Jungingen z r\u0105k polskiej piechoty, lekka jazda ruszy\u0142a w pogo\u0144 za zbiegami, a ci\u0119\u017cka jazda i piechota zdoby\u0142y krzy\u017cacki ob\u00f3z.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\">Bitwa na polach pod Grunwaldem zako\u0144czy\u0142a si\u0119 oko\u0142o godziny dziewi\u0119tnastej ca\u0142kowit\u0105 kl\u0119sk\u0105 wojsk krzy\u017cackich. <span style=\"color: #000000;\">Scena ukazuj\u0105ca pobojowisko, na kt\u00f3rym umieszczono 200 kukie\u0142 udaj\u0105cych zabitych, zosta\u0142a zrealizowana przez operatora Mieczys\u0142awa Jahod\u0119 w jednym d\u0142ugim uj\u0119ciu. Wobec dynamiki walki i szybkiego monta\u017cu stosowanego w czasie bitwy by\u0142o ono kontrapunktem pozwalaj\u0105cym widzom na refleksj\u0119. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">Warto wspomnie\u0107, \u017ce w czasie realizacji sceny bitwy nie dosz\u0142o do \u017cadnego wypadku w\u015br\u00f3d aktor\u00f3w i statyst\u00f3w. Przygotowane miejsca w szpitalach i czekaj\u0105cy \u015bmig\u0142owiec ratowniczy okaza\u0142y si\u0119 niepotrzebne. Jednak prawdziwymi ofiarami filmu by\u0142y konie, kt\u00f3re ucierpia\u0142y najbardziej: \u0142ama\u0142y nogi i dostawa\u0142y zawa\u0142\u00f3w serca. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">Nale\u017cy tak\u017ce doda\u0107, odnosz\u0105c si\u0119 do powod\u00f3w realizacji filmu <\/span><span style=\"color: #000000;\"><i>Krzy\u017cacy,<\/i><\/span><span style=\"color: #000000;\"> \u017ce zosta\u0142 on nakr\u0119cony zgodnie z okre\u015blonym zam\u00f3wieniem politycznym rz\u0105dz\u0105cej partii komunistycznej i I sekretarza W\u0142adys\u0142awa Gomu\u0142ki. By\u0142 odpowiedzi\u0105 na zachodnioniemiecki rewizjonizm. W 1960 roku zachodnia granica Polski nie by\u0142a uznawana przez Republik\u0119 Federaln\u0105 Niemiec. <\/span><span style=\"color: #000000;\"><i>Krzy\u017cacy<\/i><\/span><span style=\"color: #000000;\"> mieli przypomina\u0107 o nadal istniej\u0105cym zagro\u017ceniu. Budz\u0105ca podziw widz\u00f3w superprodukcja mia\u0142a wzmocni\u0107 nastroje antyniemieckie, budowa\u0107 wizerunek wroga i ukaza\u0107 obraz \u015bwiata podzielonego na dwa obozy. R\u00f3wnocze\u015bnie film ukazywa\u0142 wsp\u00f3lnot\u0119 kraj\u00f3w s\u0142owia\u0144skich, kt\u00f3re razem walcz\u0105c z wrogiem odnosz\u0105 wielkie zwyci\u0119stwo. Pokazany zosta\u0142 tak\u017ce sojusz rycerstwa i ch\u0142opstwa, jedno\u015b\u0107 r\u00f3\u017cnych klas spo\u0142ecznych.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"justify\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: medium;\"><span style=\"color: #000000;\">Na polu bitwy pod Grunwaldem ponios\u0142a \u015bmier\u0107 niemal ca\u0142a starszyzna Zakonu. Zdobyto 51 krzy\u017cackich chor\u0105gwi. \u0141\u0105czna liczba zabitych i je\u0144c\u00f3w z armii krzy\u017cackiej wynios\u0142a od 8 do 10 tysi\u0119cy. <\/span><\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; Krzy\u017cacy. Analiza sceny bitwy pod Grunwaldem Materia\u0142 filmowy przedstawia analiz\u0119 sceny bitwy pod Grunwaldem ze zrealizowanego w 1960 roku, w 550 rocznic\u0119 bitwy, filmu Krzy\u017cacy w re\u017cyserii Aleksandra Forda ze zdj\u0119ciami Mieczys\u0142awa Jahody, na podstawie powie\u015bci Henryka Sienkiewicza wydanej w 1900 roku. Scena bitwy liczy 152 uj\u0119cia. Ka\u017cde z nich kr\u0119cono kilkana\u015bcie razy by [&hellip;]<\/p>\n<a class=\"read-more-link\" href=\" https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2022\/02\/17\/krzyzacy\/ \">Read more<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":434,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/432"}],"collection":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=432"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/432\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":469,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/432\/revisions\/469"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/434"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=432"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=432"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=432"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}