{"id":494,"date":"2022-12-27T18:15:48","date_gmt":"2022-12-27T17:15:48","guid":{"rendered":"http:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/?p=494"},"modified":"2022-12-28T08:49:01","modified_gmt":"2022-12-28T07:49:01","slug":"rece-do-gory-i-nowatorstwo-zdjec-witolda-sobocinskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2022\/12\/27\/rece-do-gory-i-nowatorstwo-zdjec-witolda-sobocinskiego\/","title":{"rendered":"<i>R\u0119ce do g\u00f3ry<\/i>. Nowatorstwo zdj\u0119\u0107 Witolda Soboci\u0144skiego"},"content":{"rendered":"<div class=\"entry-video\"><iframe loading=\"lazy\" title=\"R\u0118CE DO G\u00d3RY. Nowatorstwo sztuki operatorskiej Witolda Soboci\u0144skiego\" width=\"1100\" height=\"619\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/mR-FGSOMJgI?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe><\/div>\n<p class=\"p1\">Film <i>R\u0119ce do g\u00f3ry<\/i> w re\u017cyserii Jerzego Skolimowskiego, zrealizowany w 1967 roku, zosta\u0142 zatrzymany przez cenzur\u0119 i mia\u0142 premier\u0119 dopiero w roku 1985.<\/p>\n<p class=\"p1\">Pi\u0119cioro absolwent\u00f3w akademii medycznej, bohater\u00f3w filmu, bawi\u0105c si\u0119 wsiada do wagonu towarowego, wybieraj\u0105c podr\u00f3\u017c w nieznane. W zamkni\u0119tej przestrzeni wagonu powracaj\u0105 marzenia, niezrealizowane ambicje, wspomnienia z lat studenckich. Wagon staje si\u0119 miejscem psychodramy, kt\u00f3rej autor zdj\u0119\u0107 Witold Soboci\u0144ski nada\u0142 kszta\u0142t wizualny tworz\u0105c sceny b\u0119d\u0105ce operatorsk\u0105 wizj\u0105 do\u015bwiadcze\u0144 i wyobra\u017ce\u0144 bohater\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"p1\">Jedno z ich wspomnie\u0144 jest zwi\u0105zane z klejeniem olbrzymiego portretu Stalina, kt\u00f3remu przez pomy\u0142k\u0119 zosta\u0142a dodana druga para oczu. Jest to najbardziej znana scena z filmu <i>R\u0119ce do g\u00f3ry<\/i>. Jej obecno\u015b\u0107 by\u0142a przyczyn\u0105 niedopuszczenia filmu Skolimowskiego<i> <\/i>do rozpowszechniania. O realizacji tej sceny opowiedzia\u0142 w ksi\u0105\u017cce \u201eKa\u017cdy m\u00f3j film by\u0142 inny\u201d operator Witold Soboci\u0144ski.<\/p>\n<p class=\"p1\">\u201eScena zosta\u0142a nakr\u0119cona na lotnisku. By\u0142 to obraz o wymiarach 25 na 25 metr\u00f3w, a mo\u017ce nawet jeszcze wi\u0119kszy. Bohaterowie filmu mieli podw\u00f3jny zestaw poszczeg\u00f3lnych element\u00f3w portretu Stalina i naklejali je r\u00f3wnocze\u015bnie z obu stron. Kiedy podnie\u015bli billboard okaza\u0142o si\u0119, \u017ce si\u0119 pomylili i Stalin ma dwie pary oczu. Sfotografowa\u0142em bieg przera\u017conego Bogumi\u0142a Kobieli d\u0142ugim obiektywem <i>\u2013<\/i> m\u00f3wi\u0142 Soboci\u0144ski \u2013 \u017ceby z ty\u0142u by\u0142a ca\u0142y czas widoczna wielka twarz Stalina z podw\u00f3jn\u0105 par\u0105 oczu, a r\u00f3wnocze\u015bnie cz\u0142owiek, kt\u00f3ry biegnie i jest przekonany, \u017ce przez ten b\u0142\u0105d wszystko w \u017cyciu przegrali i trzeba ucieka\u0107\u201d.<\/p>\n<p class=\"p1\">Jednak pod wzgl\u0119dem operatorskim zdecydowanie wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 w filmie Skolimowskiego<i> <\/i>inna scena, dziej\u0105ca si\u0119 w wagonie kolejowym. Kiedy w rozmowie uczestnik\u00f3w podr\u00f3\u017cy pojawia si\u0119 tematyka wojenna, nawi\u0105zanie do przewo\u017cenia w takich w\u0142a\u015bnie wagonach ludzi do niemieckich oboz\u00f3w koncentracyjnych, przestrze\u0144 wagonu niespodziewanie si\u0119 powi\u0119ksza. Na pod\u0142odze i na \u015bcianach znajduj\u0105 si\u0119 liczne zapalone \u015bwiece. W pewnym momencie obraz si\u0119 zaciemnia, obecne s\u0105 ju\u017c tylko p\u0142omyki, kt\u00f3re zmieniaj\u0105 miejsce pobytu \u2013 z ziemi unosz\u0105 si\u0119 niejako do nieba, staj\u0105 si\u0119 \u015bwiate\u0142kami gwiazd. Cmentarne p\u0142omyki staj\u0105 si\u0119 niebosk\u0142onem m\u00f3wi\u0105cym o ludziach, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w czasie wojny, ale tak\u017ce o tych, kt\u00f3rzy cierpieli i umierali w komunistycznych wi\u0119zieniach. Symboliczny obraz, powo\u0142any do \u017cycia przez Witolda Soboci\u0144skiego, staje si\u0119 z\u0142o\u017conym im ho\u0142dem.<\/p>\n<p class=\"p1\">W pewnym momencie s\u0142ycha\u0107 odg\u0142os przeje\u017cd\u017caj\u0105cego parowozu i do wagonu wdziera si\u0119 przez okienko bia\u0142y dym, kt\u00f3ry wype\u0142nia ca\u0142e wn\u0119trze. Postacie zaczynaj\u0105 si\u0119 porusza\u0107 bezw\u0142adnie w zwolnionym tempie, jakby traci\u0142y przytomno\u015b\u0107. W tej nierealistycznej scenie aktorzy zostali ubrani w bia\u0142e kostiumy, otrzymali bia\u0142\u0105 charakteryzacj\u0119, ciemne s\u0105 tylko ich oczy. Obraz zmieniony na negatywowy przypomina grafik\u0119. W zbli\u017ceniach s\u0105 pokazywane k\u0142\u0119bi\u0105ce si\u0119, czerniej\u0105ce nagie cia\u0142a. D\u0142onie dotykaj\u0105 si\u0119 wzajemnie, jakby szuka\u0142y ratunku. Sekwencj\u0119 uj\u0119\u0107, w kt\u00f3rej mo\u017cna odnale\u017a\u0107 wizualn\u0105 pr\u00f3b\u0119 oddania prze\u017cy\u0107 ludzi gin\u0105cych w komorze gazowej zamyka obraz wypalonych, czarnych oczodo\u0142\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"p1\">Tematyka okupacyjna, bardzo cz\u0119sto obecna w filmach Polskiej Szko\u0142y Filmowej, otrzyma\u0142a w 1967 roku, filmie <i>R\u0119ce do g\u00f3ry,<\/i> dzi\u0119ki pracy operatora Witolda Soboci\u0144skiego bardzo nowatorski, sugestywny i zaskakuj\u0105cy form\u0105 autorski spos\u00f3b wyra\u017cenia.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Film R\u0119ce do g\u00f3ry w re\u017cyserii Jerzego Skolimowskiego, zrealizowany w 1967 roku, zosta\u0142 zatrzymany przez cenzur\u0119 i mia\u0142 premier\u0119 dopiero w roku 1985. Pi\u0119cioro absolwent\u00f3w akademii medycznej, bohater\u00f3w filmu, bawi\u0105c si\u0119 wsiada do wagonu towarowego, wybieraj\u0105c podr\u00f3\u017c w nieznane. W zamkni\u0119tej przestrzeni wagonu powracaj\u0105 marzenia, niezrealizowane ambicje, wspomnienia z lat studenckich. Wagon staje si\u0119 miejscem [&hellip;]<\/p>\n<a class=\"read-more-link\" href=\" https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2022\/12\/27\/rece-do-gory-i-nowatorstwo-zdjec-witolda-sobocinskiego\/ \">Read more<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":496,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[12],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/494"}],"collection":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=494"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":538,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/494\/revisions\/538"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/496"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}