{"id":686,"date":"2025-02-13T11:07:27","date_gmt":"2025-02-13T10:07:27","guid":{"rendered":"http:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/?p=686"},"modified":"2025-02-13T11:07:27","modified_gmt":"2025-02-13T10:07:27","slug":"kino-antoniego-krauzego-meta-miedzy-czarna-seria-a-kinem-moralnego-niepokoju","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2025\/02\/13\/kino-antoniego-krauzego-meta-miedzy-czarna-seria-a-kinem-moralnego-niepokoju\/","title":{"rendered":"Kino Antoniego Krauzego. \u201eMeta\u201d. Mi\u0119dzy \u201eczarn\u0105 seri\u0105\u201d a kinem moralnego niepokoju"},"content":{"rendered":"<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"META.  Mi\u0119dzy \u201eczarn\u0105 seri\u0105\u201d a kinem moralnego niepokoju\" width=\"1100\" height=\"619\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/HwOMKYiEiMM?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p class=\"p1\"><b>Kino Antoniego Krauzego. <\/b><\/p>\n<p class=\"p1\"><b>&#8222;Meta\u201d. Mi\u0119dzy \u201eczarn\u0105 seri\u0105\u201d a kinem moralnego niepokoju<\/b><\/p>\n<p class=\"p3\">&#8222;Towarzyszu prezesie, my tego filmu w \u017caden spos\u00f3b nie mo\u017cemy pu\u015bci\u0107\u201d \u2013 po tych s\u0142owach szefa telewizyjnej cenzury, wypowiedzianych w obecno\u015bci re\u017cysera, film \u201eMeta\u201d, kt\u00f3rego realizacja rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w styczniu 1971 roku, zosta\u0142 od\u0142o\u017cony na dziewi\u0119\u0107 lat na p\u00f3\u0142k\u0119. \u201eMeta\u201d pojawi\u0142a si\u0119 na ekranach dopiero po wydarzeniach sierpnia 1980 roku.<\/p>\n<p class=\"p3\">&#8222;Meta\u201d jest wa\u017cnym dzie\u0142em w historii polskiego kina. W tym filmie pojawia si\u0119 obraz polski znany ze zrealizowanych w drugiej po\u0142owie lat 50. film\u00f3w tworz\u0105cych tzw. \u201eczarn\u0105 seri\u0119 polskiego dokumentu\u201d.<\/p>\n<p class=\"p3\">Zobaczmy fragmenty socrealistycznego, propagandowego filmu \u201eKierunek Nowa Huta\u201d Andrzeja Munka pokazuj\u0105cego budow\u0119 Nowej Huty i nale\u017c\u0105cego do \u201eczarnej serii polskiego dokumentu\u201d filmu \u201eMiejsce zamieszkania\u201d w re\u017cyserii Maksymiliana Wroc\u0142awskiego ukazuj\u0105cego prawdziwe \u017cycie m\u0142odych ludzi, wcielonych do organizacji \u201eS\u0142u\u017cba Polsce\u201d, kt\u00f3rzy budowali pod Krakowem hutniczy kombinat. W\u0142a\u015bnie spo\u015br\u00f3d nich wywodz\u0105 si\u0119 bohaterowie filmu Krauzego, opowiadaj\u0105cego o ich \u017cyciu kilkana\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n<p class=\"p3\">&#8222;Meta\u201d pokazuje jak niewiele zmieni\u0142o si\u0119 w \u017cyciu przeci\u0119tnego Polaka w czasie kilkunastu lat rz\u0105d\u00f3w W\u0142adys\u0142awa Gomu\u0142ki. R\u00f3wnocze\u015bnie w \u201eMecie\u201d<i> <\/i>jest obecny wyra\u017anie wyartyku\u0142owany, osadzony w \u015bwiecie warto\u015bci moralnych, g\u0142os sprzeciwu wobec narzucanego przez system sposobu zachowania w codziennym \u017cyciu, pozostaj\u0105cego w niezgodzie z sumieniem filmowych bohater\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"p3\">Los obszed\u0142 si\u0119 z \u201eMet\u0105\u201d niesprawiedliwie w spos\u00f3b podw\u00f3jny. Nie pami\u0119ta bowiem o tym filmie historia polskiego kina, wskazuj\u0105c, \u017ce dopiero od po\u0142owy lat 70. zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 w polskiej kinematografii filmy \u201eopozycyjne\u201d, tworz\u0105ce nurt kina moralnego niepokoju, ujawniaj\u0105cy zwyrodnienia panuj\u0105cego systemu.<\/p>\n<p class=\"p3\">Antoni Krauze w \u201eMecie\u201d, a p\u00f3\u017aniej w \u201ePalcu Bo\u017cym\u201d tworzy\u0142 jako prekursor kino moralnego niepokoju, wyprzedzaj\u0105c o kilka lat moment, w kt\u00f3rym taki spos\u00f3b postrzegania rzeczywisto\u015bci PRL zosta\u0142 zauwa\u017cony i wyra\u017cony w filmach polskich re\u017cyser\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"p3\">Film zosta\u0142 zrealizowany na podstawie opowiadania Marka Nowakowskiego \u201eTrzyczwartek\u201d, m\u00f3wi\u0105cego o pokoleniu oszukanych przez system zetempowc\u00f3w. W filmie pojawia si\u0119 dw\u00f3ch g\u0142\u00f3wnych bohater\u00f3w. Jeden z nich jest ma\u0142o zaradny i zbyt uczciwy, by godnie u\u0142o\u017cy\u0107 sobie \u017cycie w istniej\u0105cych w PRL warunkach, za\u015b drugi jest niepracuj\u0105cym \u201eniebieskim ptakiem\u201d, kanciarzem i oszustem, nie skar\u017c\u0105cym si\u0119 na brak pieni\u0119dzy. Spokojny i wywa\u017cony W\u0142adys\u0142aw jest magazynierem. Straci\u0142 prac\u0119 poniewa\u017c nie zgodzi\u0142 si\u0119 na ukrycie nadu\u017cy\u0107. Otrzyma\u0142 z\u0142\u0105 opini\u0119 i nie mo\u017ce z tego powodu znale\u017a\u0107 nowej pracy. Jego kolega Kazik jest cwaniakiem wykorzystuj\u0105cym bez skrupu\u0142\u00f3w spo\u0142eczne przyzwolenie na \u201ezaradno\u015b\u0107\u201d, pozwalaj\u0105c\u0105 \u0142agodzi\u0107 trudno\u015bci codziennego \u017cycia.<\/p>\n<p class=\"p3\">Antoni Krauze wykazuje si\u0119 sztuk\u0105 znakomitego prowadzenia aktor\u00f3w. W \u201eMecie\u201d maj\u0105 znaczenie zar\u00f3wno wypowiadane s\u0142owa, jak spojrzenia, gesty i milczenie. Na szczeg\u00f3lne podkre\u015blenie zas\u0142uguje rola Kazika grana przez Witolda Pyrkosza. Ujawniaj\u0105cym si\u0119 na ekranie subtelnym odcieniom wewn\u0119trznych do\u015bwiadcze\u0144 postaci towarzyszy wr\u0119cz werystyczne przedstawianie w scenografii filmu rzeczywisto\u015bci PRL-u i osadzenie jej w konkretnym czasie historycznym.<\/p>\n<p class=\"p4\">Rozw\u00f3j akcji sprawia, \u017ce mimo pozornie optymistycznego zako\u0144czenia, \u017caden z bohater\u00f3w nie wychodzi zwyci\u0119sko z przedstawionych w fabule filmu wydarze\u0144.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kino Antoniego Krauzego. &#8222;Meta\u201d. Mi\u0119dzy \u201eczarn\u0105 seri\u0105\u201d a kinem moralnego niepokoju &#8222;Towarzyszu prezesie, my tego filmu w \u017caden spos\u00f3b nie mo\u017cemy pu\u015bci\u0107\u201d \u2013 po tych s\u0142owach szefa telewizyjnej cenzury, wypowiedzianych w obecno\u015bci re\u017cysera, film \u201eMeta\u201d, kt\u00f3rego realizacja rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w styczniu 1971 roku, zosta\u0142 od\u0142o\u017cony na dziewi\u0119\u0107 lat na p\u00f3\u0142k\u0119. \u201eMeta\u201d pojawi\u0142a si\u0119 na ekranach [&hellip;]<\/p>\n<a class=\"read-more-link\" href=\" https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2025\/02\/13\/kino-antoniego-krauzego-meta-miedzy-czarna-seria-a-kinem-moralnego-niepokoju\/ \">Read more<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":687,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[21],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/686"}],"collection":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=686"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/686\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":688,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/686\/revisions\/688"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/687"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=686"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=686"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=686"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}