{"id":689,"date":"2025-02-13T11:10:02","date_gmt":"2025-02-13T10:10:02","guid":{"rendered":"http:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/?p=689"},"modified":"2025-02-13T11:10:02","modified_gmt":"2025-02-13T10:10:02","slug":"o-bi-o-ba-koniec-cywilizacji-operatorska-wizja-podziemnego-swiata","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2025\/02\/13\/o-bi-o-ba-koniec-cywilizacji-operatorska-wizja-podziemnego-swiata\/","title":{"rendered":"\u201eO-bi, o-ba. Koniec cywilizacji\u201d. Operatorska wizja podziemnego \u015bwiata"},"content":{"rendered":"<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"O-BI, O-BA. KONIEC CYWILIZACJI. Operatorska wizja podziemnego \u015bwiata\" width=\"1100\" height=\"619\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/F4kc13coqeo?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p class=\"p1\"><b>&#8222;O-bi, o-ba. Koniec cywilizacji\u201d. Operatorska wizja podziemnego \u015bwiata<\/b><\/p>\n<p class=\"p3\">Film \u201eO-bi, o-ba. Koniec cywilizacji\u201d<i> <\/i>w re\u017cyserii Piotra Szulkina zosta\u0142 zrealizowany w 1984 roku. Autorem zdj\u0119\u0107 by\u0142 Witold Soboci\u0144ski, operatorem kamery i steadicamu jego syn Piotr Soboci\u0144ski. Film<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>opowiada o kilkuset ludziach, kt\u00f3rzy po wybuchu wojny j\u0105drowej ukryli si\u0119 w betonowej kopule chroni\u0105cej przed ska\u017con\u0105 atmosfer\u0105. Witold Soboci\u0144ski stworzy\u0142 operatorsk\u0105 wizj\u0119 \u017cycia pod ziemi\u0105. Sine, ch\u0142odne \u015bwiat\u0142o w przestrzeniach korytarzy dochodz\u0105ce z bli\u017cej nieokre\u015blonych \u017ar\u00f3de\u0142 podkre\u015bla sztuczny charakter przestrzeni. \u015awiat\u0142o zaciera r\u00f3\u017cnic\u0119 pomi\u0119dzy dniem i noc\u0105, daje z\u0142udzenie \u017cycia i nadziej\u0119 ratunku. T\u0119sknota zamkni\u0119tych w schronie ludzi za wolno\u015bci\u0105, otwart\u0105 przestrzeni\u0105 i mo\u017cliwo\u015bci\u0105 ruchu zosta\u0142a wyra\u017cona za po\u015brednictwem szukaj\u0105cej przejaw\u00f3w normalnego \u017cycia, poruszaj\u0105cej si\u0119 i unosz\u0105cej w powietrzu kamery umieszczonej na steadicamie.<\/p>\n<p class=\"p3\">W ksi\u0105\u017cce Seweryna Ku\u015bmierczyka \u201eKa\u017cdy m\u00f3j film by\u0142 inny\u201d. Rozmowy z Witoldem Soboci\u0144skim\u201d operator przedstawi\u0142 za\u0142o\u017cenia swojej koncepcji zdj\u0119\u0107.<\/p>\n<p class=\"p3\">&#8222;Chcia\u0142em stworzy\u0107 operatorsk\u0105 wizj\u0119 \u015bwiata pod ziemi\u0105. W bunkrze jest wieczny mrok, obecne w tym miejscu \u015bwiat\u0142o ma charakter umowny. W przestrzeniach korytarzy pal\u0105 si\u0119 bli\u017cej nieokre\u015blone lampy, kt\u00f3re s\u0105 jak gdyby lampami ulicznymi daj\u0105cymi jedyne \u015bwiat\u0142o, w kt\u00f3rym mo\u017cna si\u0119 porusza\u0107 w podziemiach. Kiedy fotografujemy ulic\u0119 widoczne s\u0105 s\u0142upy latarni. W filmie stara\u0142em si\u0119 jak najmniej pokazywa\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142a tego \u015bwiat\u0142a, celem stawa\u0142a si\u0119 sama jego obecno\u015b\u0107. Jest to rodzaj blasku tworz\u0105cego sztuczny charakter przestrzeni, w kt\u00f3rej nie ma tradycyjnych \u017ar\u00f3de\u0142 \u015bwiat\u0142a.<\/p>\n<p class=\"p3\">Rodzaj \u015bwiat\u0142a m\u00f3wi o umowno\u015bci \u017cycia w tym miejscu. W powietrzu unosi si\u0119 mg\u0142a, na kt\u00f3rej k\u0142ad\u0105 si\u0119 efekty \u015bwietlne. Przestrze\u0144 ma siny kolor. Jest ch\u0142odna. We wn\u0119trzu jest zimno, wszyscy s\u0105 ciep\u0142o ubrani. \u015awiat\u0142o oddawa\u0142o r\u00f3wnie\u017c temperatur\u0119, kt\u00f3ra tam panowa\u0142a. Tylko w jednym miejscu, przy barze przeznaczonym dla wyj\u0105tkowych go\u015bci, gdzie przebywaj\u0105 dziewczyny, s\u0105 jakie\u015b dziwne \u015bwiec\u0105ce kszta\u0142ty, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 tak\u017ce przejawem obecno\u015bci sztuki, a barwa \u015bwiat\u0142a staje si\u0119 cieplejsza.<\/p>\n<p class=\"p3\">Na planie tego filmu \u2013 m\u00f3wi\u0142 Witold Soboci\u0144ski \u2013 dysponowali\u015bmy steadicamem, kt\u00f3ry by\u0142 wtedy nowo\u015bci\u0105. Upajali\u015bmy si\u0119 tym urz\u0105dzeniem. Mo\u017cna by\u0142o nosi\u0107 kamer\u0119, kt\u00f3ra jakby unosi\u0142a si\u0119 w powietrzu, unosi\u0142a si\u0119 w przestrzeni nieprawdopodobnie lekko. Wchodzi\u0142a i schodzi\u0142a po schodach, porusza\u0142a si\u0119 nie napotykaj\u0105c na \u017cadne przeszkody, zachowywa\u0142a p\u0142ynno\u015b\u0107 ruchu, opowiada\u0142a o nim inaczej ni\u017c dotychczas. By\u0142 to inny rodzaj opisywania \u015bwiata, spe\u0142nienie marze\u0144 operator\u00f3w filmowych. Sceny, kt\u00f3re kr\u0119ci\u0142o si\u0119 ze statywu albo z w\u00f3zka, w kilku uj\u0119ciach, teraz mo\u017cna by\u0142o uruchomi\u0107 kamer\u0105 w taki spos\u00f3b, kt\u00f3ry wcze\u015bniej nie by\u0142 mo\u017cliwy. Zmieni\u0142 si\u0119 spos\u00f3b my\u015blenia o obrazie filmowym. Zmiana perspektywy sta\u0142a si\u0119 mo\u017cliwa bez stosowanych dotychczas ci\u0119\u0107 i kr\u00f3tkich uj\u0119\u0107. Steadicam pozwala\u0142 na inny rodzaj wypowiedzi, nie chodzi tu jedynie o aspekty zwi\u0105zane z form\u0105 i technik\u0105. Ruch i dynamika kamery stawa\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 sk\u0142adow\u0105 opowie\u015bci.<\/p>\n<p class=\"p4\">Chcia\u0142em by w tym obumieraj\u0105cym \u015bwiecie by\u0142a obecna \u201e\u017cywa\u201d kamera. W podziemnych wn\u0119trzach, w kt\u00f3rych kr\u0119cone by\u0142y zdj\u0119cia, nie mo\u017cna by\u0142o u\u0142o\u017cy\u0107 tradycyjnych szyn dla w\u00f3zka do kamery. Kamera na steadicamie szuka przejaw\u00f3w normalnego \u017cycia, obserwuje i opisuje swoim ruchem grupy ludzi i poszczeg\u00f3lne postacie. Przekazuje t\u0119sknot\u0119 za ruchem wynikaj\u0105c\u0105 z tre\u015bci filmu. Rozmowa odbywaj\u0105ca si\u0119 na tle prymitywnego, nie maj\u0105cego ko\u0144ca tunelu i \u015bwiat\u0142a otrzymywa\u0142a \u017cycie. Zdj\u0119cia realizowane w ten spos\u00f3b by\u0142y o\u017cywieniem marze\u0144 ludzi zamkni\u0119tych w schronie\u201d.<\/p>\n<p class=\"p3\">Kulminacj\u0105 zawartej w \u201eO-bi, o-ba\u201d<i> <\/i>koncepcji \u015bwiat\u0142a, operatorskim wyra\u017ceniem tragedii bohater\u00f3w filmu, jest pojawienie si\u0119 w momencie p\u0119kni\u0119cia \u015bcian schronu silnego blasku bia\u0142ego \u015bwiat\u0142a, b\u0119d\u0105cego jednak nie \u015bwiat\u0142em \u017cycia, ale biel\u0105 nadchodz\u0105cej \u015bmierci.<\/p>\n<p class=\"p4\">Witold Soboci\u0144ski m\u00f3wi\u0142: \u201eZawart\u0105 w mojej koncepcji \u015bwiat\u0142a i w mojej interpretacji tragedii tych ludzi zmian\u0119 przynosi zako\u0144czenie filmu, kiedy p\u0119ka \u015bciana schronu i pojawia si\u0119 bardzo silny blask o\u015blepiaj\u0105cy osoby id\u0105ce w jego kierunku. Id\u0105 w stron\u0119 bieli \u015bwiat\u0142a s\u0105dz\u0105c, \u017ce przynosi ono ocalenie, jest blaskiem czekaj\u0105cego na nie nowego \u017cycia. Ale jest to biel nios\u0105cej \u015bmier\u0107, pokrytej lodem i \u015bniegiem, zniszczonej atomowym konfliktem ziemi\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8222;O-bi, o-ba. Koniec cywilizacji\u201d. Operatorska wizja podziemnego \u015bwiata Film \u201eO-bi, o-ba. Koniec cywilizacji\u201d w re\u017cyserii Piotra Szulkina zosta\u0142 zrealizowany w 1984 roku. Autorem zdj\u0119\u0107 by\u0142 Witold Soboci\u0144ski, operatorem kamery i steadicamu jego syn Piotr Soboci\u0144ski. Film\u00a0 opowiada o kilkuset ludziach, kt\u00f3rzy po wybuchu wojny j\u0105drowej ukryli si\u0119 w betonowej kopule chroni\u0105cej przed ska\u017con\u0105 atmosfer\u0105. Witold [&hellip;]<\/p>\n<a class=\"read-more-link\" href=\" https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2025\/02\/13\/o-bi-o-ba-koniec-cywilizacji-operatorska-wizja-podziemnego-swiata\/ \">Read more<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":690,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[12],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/689"}],"collection":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=689"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/689\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":691,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/689\/revisions\/691"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=689"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=689"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=689"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}