{"id":715,"date":"2026-01-26T11:52:03","date_gmt":"2026-01-26T10:52:03","guid":{"rendered":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/?p=715"},"modified":"2026-01-27T15:36:09","modified_gmt":"2026-01-27T14:36:09","slug":"na-srebrnym-globie-rola-kostiumow-w-tworzeniu-obrazu-nowej-cywilizacji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2026\/01\/26\/na-srebrnym-globie-rola-kostiumow-w-tworzeniu-obrazu-nowej-cywilizacji\/","title":{"rendered":"<i>Na srebrnym globie<\/i>.  Rola kostium\u00f3w w tworzeniu obrazu nowej cywilizacji"},"content":{"rendered":"<p class=\"p1\">NA SREBRNYM GLOBIE.<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>Rola kostium\u00f3w w tworzeniu obrazu nowej cywilizacji<\/p>\n<p class=\"p3\">Film <i>Na srebrnym globie<\/i> powsta\u0142 na podstawie powie\u015bci Jerzego \u017bu\u0142awskiego <span class=\"s1\">\u2013<\/span> stryjecznego dziadka re\u017cysera. Andrzej \u017bu\u0142awski kr\u0119ci\u0142 go w latach 1976-1977. Autorem zdj\u0119\u0107 by\u0142 Andrzej Jaroszewicz. Po nakr\u0119ceniu 80 procent materia\u0142u produkcja zosta\u0142a wstrzymana przez \u00f3wczesnego wiceministra kultury. W 1987 roku re\u017cyser przyst\u0105pi\u0142 ponownie do pracy nad filmem. Brakuj\u0105ce miejsca wype\u0142ni\u0142 pejza\u017cami miasteczek i warszawskich ulic. W komentarzu spoza kadru om\u00f3wi\u0142 luki w fabule.<\/p>\n<p class=\"p3\">Kostiumy do filmu, kt\u00f3re po przerwaniu zdj\u0119\u0107 zosta\u0142y zniszczone, zaprojektowa\u0142a wybitna kostiumografka Magdalena Tes\u0142awska przy wsp\u00f3\u0142pracy z Krzysztofem Tyszkiewiczem. S\u0105 one jednym z najbardziej pomys\u0142owych i nowatorskich<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>dokona\u0144 kostiumograficznych w polskim kinie. Na obcej planecie, nazywanej Ksi\u0119\u017cycem, rozbija si\u0119 statek kosmiczny z Ziemi. Kosmonauci daj\u0105 pocz\u0105tek nowej cywilizacji. Zadaniem kostium\u00f3w i scenografii by\u0142o przedstawienie kolejnych etap\u00f3w jej powstawania. Kostiumografka nie odtwarza\u0142a epoki, jak zwykle robi si\u0119 to w filmach, ale<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>musia\u0142a stworzy\u0107 zupe\u0142nie nowy, wymy\u015blony przez siebie \u015bwiat w kolejnych fazach jego rozwoju.<\/p>\n<p class=\"p3\">Kostiumy kosmicznych rozbitk\u00f3w, zaprojektowane przez Krzysztofa Tyszkiewicza, wykorzystywa\u0142y autentyczne skafandry lotnicze, na kt\u00f3re zosta\u0142y naszyte plastikowe rurki. Na nie na\u0142o\u017cono azbestowe kombinezony, pier\u015bcienie mocuj\u0105ce he\u0142my, naszyto liczne kieszenie i klapy. Dodano pojemnik w kszta\u0142cie plecaka. Kombinezony by\u0142y brudne, pokryte sino-fioletowym py\u0142em.<\/p>\n<p class=\"p3\">W miar\u0119 wyd\u0142u\u017cania si\u0119 pobytu ludzi na planecie kostiumy przechodzi\u0142y ewolucj\u0119, by\u0142y przystosowywane do nowych warunk\u00f3w i stopniowo zast\u0119powane ubraniami wykonanymi przez ksi\u0119\u017cycow\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107. Musia\u0142y to by\u0107 kostiumy wiarygodne, w kt\u00f3rych istnienie widzowie mogliby uwierzy\u0107. Rozbitkowie, przystosowuj\u0105c si\u0119 do warunk\u00f3w, w kt\u00f3rych si\u0119 znale\u017ali, musieli wykorzysta\u0107 to co im zosta\u0142o i to co znale\u017ali na planecie. Magdalena Tes\u0142awska przygotowuj\u0105c kostiumy szuka\u0142a inspiracji w r\u00f3\u017cnych kulturach.<\/p>\n<p class=\"p3\">Podstawowym materia\u0142em by\u0142a produkowana w Polsce tkanina techniczna, nie przeznaczona do szycia ubra\u0144. Struktura tego materia\u0142u zosta\u0142a zmieniona przez doszycie wielu zak\u0142adek i proces patynowania, czyli postarzania, polegaj\u0105cy na namalowaniu przez plastyk\u00f3w \u015blad\u00f3w zniszczenia. Kawa\u0142ki materia\u0142u by\u0142y drapowane na aktorze, przymocowywane d\u0142ugimi pasami, w kt\u00f3re wplatano koraliki, elementy metalowe i drewniane oraz pozyskane z ogrod\u00f3w zoologicznych egzotyczne pi\u00f3ra. Rozw\u00f3j cywilizacji ksi\u0119\u017cycowej sprawia, \u017ce kostiumy przestaj\u0105 pe\u0142ni\u0107 jedynie rol\u0119 ochronn\u0105. Zaczynaj\u0105 okre\u015bla\u0107 i integrowa\u0107 spo\u0142eczno\u015b\u0107. Kostiumografka musia\u0142a stworzy\u0107 czytelny styl ubior\u00f3w plemienia. Ksi\u0119\u017cycowi ludzie nosz\u0105 fantazyjne nakrycia g\u0142owy i ogromne peruki, dla kt\u00f3rych inspiracj\u0105 by\u0142y fryzury kobiet w Mongolii.<\/p>\n<p class=\"p3\">W powstaj\u0105cej spo\u0142eczno\u015bci wyodr\u0119bniaj\u0105 si\u0119 grupy spe\u0142niaj\u0105ce okre\u015blone funkcje. Wojownicy nosz\u0105 przera\u017caj\u0105ce maski ze spadaj\u0105cymi na plecy grzywami. Kostiumy kap\u0142an\u00f3w okre\u015bla\u0142y ich najwy\u017csze miejsce w hierarchii plemiennej.<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>Byli ubrani w czarne, d\u0142ugie szaty, ich twarze zosta\u0142y pomalowane na bia\u0142o. Na g\u0142owach nosili rodzaj aureoli. Byli dzi\u0119ki temu wy\u017csi i dominowali nad innymi osobami.<\/p>\n<p class=\"p3\">Bardzo wa\u017cn\u0105 postaci\u0105 jest kosmonauta Jerzy. Zosta\u0142 otoczony kultem r\u00f3wnym bogu. Jego kostiumem jest pocz\u0105tkowo kombinezon, w kt\u00f3rym odbywa\u0142 lot kosmiczny. Jerzy nie potrafi przystosowa\u0107 si\u0119 do \u017cycia na planecie. Jest samotny i wyobcowany. Jego kostium obumiera wraz z nim. Kiedy jednak ksi\u0119\u017cycowi ludzie nadaj\u0105 kosmonaucie rol\u0119 b\u00f3stwa, kostium Jerzego zostaje wzbogacony o elementy magiczne i symboliczne b\u0119d\u0105ce wytworem nowej kultury. Szcz\u0105tki skafandra przemieniaj\u0105 si\u0119 w szat\u0119 liturgiczn\u0105. Jerzy przeistacza si\u0119 w plemienny totem.<\/p>\n<p class=\"p3\">Drug\u0105 stron\u0119 planety zamieszkuje plemi\u0119 Szern\u00f3w. Na ich czele stoi Awij. Jest istot\u0105 pochodz\u0105c\u0105 z innego czasu i innej przestrzeni. Jego kostium powstawa\u0142 przez wiele miesi\u0119cy. By\u0142 wsp\u00f3\u0142tworzony przez artyst\u00f3w, in\u017cynier\u00f3w i specjalist\u00f3w od obr\u00f3bki tworzyw sztucznych. Szern jest istot\u0105 na wp\u00f3\u0142 zwierz\u0119c\u0105, potworem maj\u0105cym skrzyd\u0142a nietoperza. Cz\u0119\u015b\u0107 jego kostiumu jest malowana na aktorze. Mowa Szerna jest imitowana za pomoc\u0105 rozb\u0142ysk\u00f3w \u015bwietlnych.<\/p>\n<p class=\"p3\">Kostiumy Magdaleny Tes\u0142awskiej w filmie <i>Na srebrnym globie<\/i> opowiadaj\u0105 w nowatorski spos\u00f3b o narodzinach i etapach rozwoju spo\u0142ecze\u0144stwa, o przemianach zachodz\u0105cych w powstaj\u0105cej cywilizacji. S\u0105 \u015bwiadectwem losu cz\u0142owieka wyra\u017conego za po\u015brednictwem kostiumu filmowego.<\/p>\n<p>Dofinansowano ze \u015brodk\u00f3w <strong>Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego<\/strong> pochodz\u0105cych z Funduszu Promocji Kultury &#8211; pa\u0144stwowego funduszu celowego.<a href=\"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/projekt\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_rgb\/\" rel=\"attachment wp-att-555\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"alignnone wp-image-555\" src=\"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB.png\" alt=\"\" width=\"398\" height=\"112\" srcset=\"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB.png 1600w, https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB-300x84.png 300w, https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB-1024x288.png 1024w, https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB-768x216.png 768w, https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB-1536x432.png 1536w, https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB-1100x309.png 1100w, https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB-550x155.png 550w, https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/05_znak_uproszczony_kolor_biale_tlo_RGB-160x45.png 160w\" sizes=\"(max-width: 398px) 100vw, 398px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2tQuhlXsWdE\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2tQuhlXsWdE<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NA SREBRNYM GLOBIE.\u00a0 Rola kostium\u00f3w w tworzeniu obrazu nowej cywilizacji Film Na srebrnym globie powsta\u0142 na podstawie powie\u015bci Jerzego \u017bu\u0142awskiego \u2013 stryjecznego dziadka re\u017cysera. Andrzej \u017bu\u0142awski kr\u0119ci\u0142 go w latach 1976-1977. Autorem zdj\u0119\u0107 by\u0142 Andrzej Jaroszewicz. Po nakr\u0119ceniu 80 procent materia\u0142u produkcja zosta\u0142a wstrzymana przez \u00f3wczesnego wiceministra kultury. W 1987 roku re\u017cyser przyst\u0105pi\u0142 ponownie do [&hellip;]<\/p>\n<a class=\"read-more-link\" href=\" https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/2026\/01\/26\/na-srebrnym-globie-rola-kostiumow-w-tworzeniu-obrazu-nowej-cywilizacji\/ \">Read more<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":716,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[11],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/715"}],"collection":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=715"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/715\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":742,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/715\/revisions\/742"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/716"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=715"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=715"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edukacjaspojrzenia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=715"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}